اگر به قوانین طبیعت احترام گذاشته شود سیل ها مفید خواهند بود

اگر به قوانین طبیعت احترام گذاشته شود سیل ها مفید خواهند بود


©
REUTERS / Tasnim News Agency

سیل همانند چاقوی دو لبه ای است که اگر مدیریت و کنترل شود می تواند برای منابع آبی کشورها مفید واقع شود.

به گزارش اسپوتنیک، طی هفته های اخیر، ایران با سیلاب شدید مواجه شده که بیش از یک سوم از استان های ایران را تحت تاثیر قرار داده است و ده ها هزار نفر از مردم این کشور را با مشکلاتی روبرو کرده است. همچنین جاده ها، زیرساخت ها و منازل بسیاری بر اثر وقوع سیل آسیب دیده و یا تخریب شده اند. به نقل از وزارت کشور ایران، حدود 400 شهر و روستا در 15 استان ایران با مشکلات مواجه شده اند و 70 نفر نیز جان خود را از دست داده اند. اینها همه خسارت هایی بوده که تابحال سیل ها در ایران بوجود آورده اند، اما آیا سیل ها می توانند مفید هم واقع شوند؟ در این رابطه با آقای محمد درویش، فعال محیط زیست، کویرشناس و عضو هيات علمي موسسه تحقيقات جنگلها در ایران به گفتگو نشستیم.

وضعیت طبیعت و محیط زیست بعد از سیلاب های اخیر در ایران چگونه شده است؟

بعد از مدتها بسیاری از تالاب های ما آبگیری شدند و وضعیت تالاب هورالعظیم، تالاب شادگان، تالاب بامدژ، تالاب میانگران، تالاب شینبا در استان خوزستان الان در بهترین شرایط خودشان هستند تالاب حله در استان بوشهر کاملا آبگیری شده است. در تالاب گاوخونی در استان اصفهان ورود جریان آب را داریم، دریاچه ارومیه 40 درصدش آبگیری شده است، تالاب بختگان، دریاچه مهارلو، تالاب کاسترد، دریاچه ارژن در حال آبگیری است تالاب کمجان و تالاب طشک در واقع آبگیری شده است. خیلی شرایط محیط های تالابی ما به خاطر این سیل بهتر شده است.

آیا این سیل های اخیر می تواند مشکل کمبود ایران را برای چند سال آینده حل کند؟

به صورت کامل نمی تواند مشکل کمبود آب را حل کند ولی بسیار موثر خواهد بود در کاهش چشمه های تولید ریزگرد و در افزایش پوشش های گیاهی در مناطق مرکزی و بیابانی و همچنین بخصوص در منطقه خوزستان می تواند خیلی موثر باشد و اگر تداوم داشته باشد حتما ما می توانیم حداکثر استفاده از آن را داشته باشیم.

چگونه می شود از آب سیل استفاده کرد؟

بخشی ها از سیل را در مخازن سدها نگهداری می کنند. ظرفیت اغلب سدهای کشورهای دارد تکمیل می شود. ما در ایران بیش از 50 میلیارد مترمکعب سد ساختیم و الان نزدیک به 40 میلیارد مترمکعب از این سدها بر اثر این سیلاب ها پر از آب است علاوه بر این بخشی از این آبها به سفره های آب زیر زمینی نفوذ می کند، در تالاب ها ذخیره می شود و بخشی دیگری از آن نیز وارد خلیج فارس، دریای عمان و دریای مازندران می شود و همه اینها می تواند به بهبود اکوسیستم های دریایی کمک کند و مواد غذایی برای آبزیان فراهم کند، فرایند تخم ریزی موجودات دریایی را تسریع کند و به طبیعت بسیار می تواند کمک بکند.

سیلاب ها به اکوسیستم چه خساراتی وارد می کنند؟

سیلاب ها به اکوسیستم خسارات وارد نمی کنند بلکه سیلاب ها به سکونتگاههای صنعتی و انسانی معمولا آسیب وارد می کنند و دلیل اصلی آن هم اینست که مردم در واقع قوانین حاکم بر طبیعت را جدی نمی گیرند و می روند در بستر سیلابی رودخانه ها ساخت و ساز می کنند و این سبب می شود که سیلاب ها وقتی که می آیند اراضی کشاورزی و زمین های آنها را از بین ببرد. سیلاب یک پدیده طبیعی است و سالهای سال است که در کشور ما قدمت دارد همینطور در کشور روسیه هم خیلی اتفاق می افتد در نتیجه هیچ مشکلی ندارد اگر که ما آماده باشیم. سیلاب ها می توانند باعث افزایش حاصلخیزی خاک شوند همانطوری که در جلگه خوزستان در جلگه مینا در جلگه فارس در دشت کوربال این کار را کردند. سال های سال در جلگه سیستان این کار را کردند و بسیار برکت دارند اما خوب متاسفانه ما به توان مهندسی خودمان غره می شویم ومی رویم به جنگ قوانین طبیعت، بستر رودخانه ها را تنگ می کنیم. لایروبی نمی کنیم و این باعث می شود که در مواقع سیلابی آب بیرون بزند و به مایملک اقتصادی ما خسارت وارد کند همانطوری که ایندفعه در استان های لرستان و خوزستان خسارت هایی را به بار آورده است.

چه کاری باید انجام داد تا موقع بارندگی های شدید، سیلاب ها آسیب کمتری وارد کنند؟

همین کاری را که روسیه برای رودخانه ولگا انجام داده است اگر ما هم همین کار را انجام دهیم سیلها آسیب نمی زنند. رودخانه ولگا 260 میلیارد متر مکعب حجم آوردش در یک سال است. کل آب قابل استحصال ایران در یکسال 100 میلیارد متر مکعب است یعنی ولگا به تنهایی 2.6 برابر کل آبی که در ایران است، آب وارد دریای مازندران می کند و هرگز هم ولگا خسارت های آنچنانی که در ایران سیل ها بوجود می آورند، نمی آورد. به خاطر اینکه مسیر آن همیشه به احترام این رود پرخروش خالی بوده و به راحتی می تواند وارد دریای مازندران بشود و از کنار آن هم مردم همیشه برای مصارف آب شرب و کشاورزی استفاده کردنده اند و به قوانین حاکم بر طبیعت حوضه آبخیر ولگا احترام گذاشته شده و ولگا هم دارد به همه خیر و برکت می رساند ما هم باید همین کار را انجام دهیم.

آیا سیلاب ها علاوه بر خساراتی که به ایران وارد کرده اند، مزایایی هم داشته اند؟

این بارندگی ها نزدیک به سه میلیارد دلار به ذخیره آب کشور اضافه کرده است که رقم بسیار قابل توجهی است و باعث شد که بسیاری از چشمه های تولید گرد و خاک در منطقه جازموریان، در منطقه هامون، در منطقه گاوخونی و منطقه خوزستان، در منطقه فارس و در منطقه بوشهر در واقع مهار شود و باعث شود تا بعد از مدتها حجم آبی که دریاچه ارومیه وجود دارد به بیش از سه میلیارد متر مکعب افزایش پیدا کند و امید را در منطقه حوزه آبخیر دریاچه ارومیه برگرداند و اینهمه نشان دهنده این است که ما باید به قوانین طبیعت احترام بگذاریم و بر اساس قوانین حاکم بر طبیعت توسعه خود را طراحی کنیم تا مزایای برخورداری از این طبیعت بیشتر شود و خسارت هایش کمتر شود.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *